Paylaşım Detay

Depremlerde üst yapi hemen hemen sorunsuz olmasina ragmen " DEVRİLMİŞ" binalar gördük. Asagida görselde böyle bir bina paylaştım. Bu binalar neden devrilir? Davranışi bilmeyen, kulaktan dolma bilgilerle görev yapan teknik insanlar görseldeki gibi "YAN YATMIŞ" bir bina gördügünde hemen konuyu sıvılaşmaya bağlarlar, sıvılaşma olmuş, bina yan yatmış. Oysa bu yorum dogru degildir/olmayabilir. Kaya bir zemine oturan binada yan yatabilir, aluvyon bir zemine oturan binada yan yatabilir, kisacasi bir binanin devrilmesi icin illa sıvılasma ve zemin sorunu gerekmez. Konuya teknik olarak bakmak gerekir. Devrilme icinde bina temel zemininde "negatif gerilme" olması gerekir, yani zeminde çekme kuvveti olusması gerekir. Zemin yapi itibarıyla basınç dayanımı olan bir unsurdur, zeminde cekme olusursa yani bina temeli havaya kalkmaya çalısırsa zemin bunu aşaği indirmeye calısmaz, temel rahatca kalkar. Eger temel zemininin bir bolumunde negatif gerilmeler olusuyorsa(ozellikle deprem kombinadyonlarinda) bu bina deprem aninda devrilebilir. Dolayısiyla zeminden bagimsiz olarak negatif gerilme kontrolüne tasarimlarda onem verilmelidir. Negatif gerilme kontrolü yazilim sonuclarinda da mutlaka kontrol edilmelidir, negatif gerilmeler varsa temel sistemi hatta taşiyici sistem degiştirilmeli en kötu temel zemininde gerilmenin SIFIR olması saglanmalıdir(SIFIR=ne basinc ne cekme var) . Proje denetleyicileri de temellerde her meshte(sonlu eleman parcasinda) tek tek bu negatif gerilmeyi kontfol etmelidir. ZA zeminde, ZB zeminde, ZC zeminde, ZD zeminde, ZE zeminde yapilan temellerin her birinde negatif gerilme olusmasi mumkundur, negatif gerilme tasiyici sistemin geometrisiylede ilintilidir. Asagidaki gorselde devrilen bir binayi gormektesiniz...Negatif gerilme olusuyorsa tasiyici sisteminizi degistireceksiniz demektir...