acb8268746c62aae1aea6557d580f3ff.jpg

Iki perde uzun yönü arasina kiriş atmaktan bazen kacınılıyor, yada iki perde uzun yönü arası mesafe uzun tutularak nispeten kısa mesafeli kiriş atılmasi engellenmeye çalışılıyor. Hatta bu durumu yani iki perde/perde parcasi arasina kısa kiris/bağ kirişi atmayı zararli görenlerde mevcut. Asağıya bir gorsel ekledim, görseli iyi inceleyin ve yorumlayın. Gorselde ne görüyoruz? Iki tane perde/perde parcası ve bu perdeler/perde parcaları birbirine yakın. Arada kısa bir kiriş/bag kiriş var. Soldan (V) deprem kuvveti etkidiginde ne olur? Perdelerin uzun yonde rijitligi çok fazla oldugundan(b x h3/12 ve (h) perdenin uzun ebatı), buna baglanan kiristede Toplam ( M) sıfır gereği, tam birlesim noktasinda, yani kiriş ucunda büyük moment okusacaktir, ancak birlesim noktasindaki moment bu şekilde sıfır olabilir. Kiris uc noktalarinda buyük moment demek(V=Msol+Msag)/L) geregi o kısa kiriste/bağ kirisinde büyuk kesme kuvvetleri ortaya çıkacak demektir. Bu yuzden tasarimci bu kiriste kesme kuvvetine karşî büyuk caplı sık etriyeler, çapraz donatılar kullanmak zorunda kalacaktır. Bu yuzden tasarımcı buyuk kesme kuvvetleri nedeniyle perde/perde parcası arasina kısa kiris koymaktan kaçinmakta hatta bunu zararlı gormektedir. Oysa bu kesme kuvvetini alacak sekilde fazla etriyede olsa capraz donatida olsa dizayn yapilabilir. Gorselde kiris uclarinda olusan siyah noktalar gosterdim. Bu siyah noktalar kirisin uclarinda olusan büyuk momentler dolayisiyle kirisin her iki ucunda akan mesnet donatilarini temsil etmektedir. Dolayisiyla cok buyuk momentlerden dolayi akan bu kiris uc noktalarinda plastik mafsallar olusur(donati akmış) . İste bu plastik mafsallar deprem enerjisini sönumleyen/yutan mekanizmalardir, sunekligi artiran mekanizmalardır. Keske kiris uclarinda bu plastik mafsallari her zaman elde edebiliseniz ve deprem enerjisini sönümleyebilseniz. Deprem enerjisini sönümleyen bu iki perde arasindaki nispeten kisa kirisler(bag derecesi 0.33'ten büyük ve 0.33'e cok yakin durum) bulunmaz bir nimettir. Bu nimetten yararlanmak gerekir. Birbirine cok yakin perdeler yapmak ve bag derecesini ayarlamak ve birbirine yakin bu perdeleri kirislerle baglamak cok iyi bir çözümdür. Bu durumlarda kiris atmaktan kesinlikle kacinmayın. Ama o bağ kirislerini etriye ve capraz donatı anlaminda iyi donatin. Gorselde bu durumda kiriş uc noktalarinin nasıl plastik mafsal haline geldigini gösterdim. Plastik mafsal burada olusacak, gözle gorulebilir hasar/catlak anlamindadir, ama bu hasar yani plastik mafsallar hayirlı bir hasardır. Tasarimlarinizda bu davranıştan yararlanın...