İnşaatta 3 Boyutlu Devrim: Bakanlık, 3B Baskı Binalar İçin Yönetmelik Çalışmalarını Tamamladı

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü, inşaat sektöründe dijitalleşmenin en önemli ayağı olan "3B Baskı Teknolojisi" üzerine yürüttüğü kapsamlı Ar-Ge çalışmalarını tamamladı. Ocak 2025 tarihinde start verilen ve yaklaşık bir yıl süren titiz çalışmalar neticesinde, Türkiye'nin bu alandaki ilk kapsamlı yönetmelik taslağı hazırlandı. Bakanlık, hazırlanan "3B Baskı Teknolojisi İle Yapılacak Yapıların Tasarım, Hesap ve Yapım Esasları Taslağı"nı değerlendirmek üzere 8 Ocak 2026 Perşembe günü Ankara'da kritik bir toplantı gerçekleştirecek,.

Geleneksel Kalıplar Yıkılıyor: Katmanlı Üretim Çağı

3 Boyutlu Beton Baskı (3DCP) teknolojisi, geleneksel beton üretim yöntemlerinin aksine, kalıplama yapılmadan mimari ve yapısal bileşenlerin serbest formda inşa edilmesine olanak tanıyan devrimsel bir dijital üretim metodudur,. Bu teknoloji, bilgisayar destekli tasarım (CAD) yazılımları aracılığıyla oluşturulan modellerin katman katman dökülmesi esasına dayanır. Bu yöntem, hammadde tedarik zincirlerinin basitleştirilmesi, şantiye atıklarının azaltılması ve karmaşık geometrilerin üretilebilmesi gibi eşsiz avantajlar sunmaktadır,.

Bu alandaki teknolojik dönüşüm, sektör genelinde büyük bir heyecan yaratırken, firmaların da üretim süreçlerini yeniden gözden geçirmesine neden oluyor. 3D baskı teknolojisi, sadece malzeme israfını azaltmakla kalmıyor, aynı zamanda inşaat sürelerini de ciddi oranda kısaltıyor. Örneğin, 120 metrekarelik bir köy evi için anahtar teslim üretim süresi, bu teknoloji ile sadece 18 gün gibi rekor bir sürede tamamlanabilmektedir.

Türkiye'nin İlk 3D Ofis Binası ve Ar-Ge Süreci

Bakanlığın yönetmelik çalışmasına zemin hazırlayan en önemli veriler, Türkiye'de bu alanda yapılan pilot uygulamalardan elde edildi. İSTON tarafından İstanbul'da 3D beton yazıcı teknolojisi ile üretilen ofis binası projesi, bu alandaki yerli Ar-Ge kapasitesini kanıtlayan önemli bir kilometre taşı oldu,. Robotik kollar kullanılarak inşa edilen bu yapı, 3D baskı teknolojisinin Türkiye coğrafi koşullarına uygunluğunu, yalıtım performanslarını ve dayanıklılığını ortaya koydu. Yapılan testlerde, 3D betonun C45 dayanım sınıfında olduğu ve ısı-ses yalıtımı konusunda geleneksel yöntemlere göre avantajlar sağladığı belirlendi,.

Küresel Standartlar ve Türkiye'nin Konumu

Dünyada da benzer standartlaşma çalışmaları hız kazanmış durumda. Uluslararası Kod Konseyi (ICC), 3D basılı beton duvarlar için ICC 1150 standardını geliştirerek bu alandaki küresel kabulü hızlandırmayı hedeflemektedir,. Türkiye'deki yeni yönetmelik çalışması, ülkemizin bu küresel teknoloji yarışında standart belirleyici ülkeler arasında yer almasını sağlayacak bir haber niteliği taşıyor.

Bu teknolojiye geçiş, aynı zamanda iş ilanı sitelerinde yeni kategorilerin açılmasına ve nitelikli iş gücü ihtiyacının doğmasına neden olacaktır. 3D yazıcı operatörleri, dijital tasarım uzmanları ve malzeme mühendisleri gibi yeni nesil profesyonel çalışan profilleri, sektörün geleceğinde kilit rol oynayacaktır.

Sektöre Etkileri ve Gelecek Vizyonu

Hazırlanan yönetmelik taslağı, 3D baskı ile üretilecek yapıların güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir olmasını garanti altına almayı amaçlıyor. Özellikle afet bölgelerinde veya hızlı konut ihtiyacı olan kırsal alanlarda, "Köy Tipi Konutlar" gibi projelerde 3D baskı teknolojisinin kullanılması, inşaat sürelerini günlerden saatlere indirebilmektedir. 5 günde 2 kişiyle tüm kaba inşaatın tamamlanabilmesi, işçilik maliyetlerinde de ciddi tasarruf sağlamaktadır.

Bu dönüşüm sürecinde, inşaat firmalarının (firma) teknolojik altyapılarını yenilemeleri ve personellerine eğitim aldırmaları gerekecektir. Bakanlığın düzenleyeceği değerlendirme toplantısı, akademisyenleri, sektör temsilcilerini ve teknoloji geliştiricilerini bir araya getirerek, Türkiye'nin inşaat sektöründeki dijital dönüşüm yol haritasını netleştirecektir.